1.57 - શ્રાવણી મધ્યાહ્ને / રાજેન્દ્ર શાહ


મધ્યાહ્નની અલસ વેળ હતી પ્રશાન્ત
ધીરે ધીરે લસતી ગોકળગાય જેમ
ને શ્રાવણી જલનું વર્ષણ તે ય ક્લાન્ત,
ફોરાં ઝરે દ્રમથી રહૈ રહી એક એક,
જેવું વિલંબિત લયે મૃદુ મંદ ગાન,
તેવું જ મારું સહેજે ઉર સ્પંદમાન.

ભારો ઉતારી શિરથી પથને વિસામે
નાનેરું ગામ શ્રમથી વિરમ્યું લગાર;
આસીન કોઈ, વળી કોઈ વિષણ્ણ કામે
સૂતેલ, નેત્રમહીં મૌન હતું અપાર.
આંહીં કશો જલધિ બે ભરતીની મધ્ય
કંઠાર છોડી બનિયો નિજમાં નિમગ્ન !

કર્તવ્ય કોઈ અવશેષમહીં રહ્યું ના
તેવું નચિંત મન મારું ન હર્ષ શોક;
ના સ્વપ્ન કોઈ હતું નેણ મહીં વસ્યું, વા
વીતેલ તેની સ્મૃતિનો પણ ડંખ કોક :
મારે ગમો અણગમાશું હતું કશું ના,
ઘોંઘાટહીન પણ ઘાટ હતા ન સૂના.

મેં સ્હેલવા મન કરી લીધ વન્ય પંથ,
ભીનો બધો, ક્યહીંક પકિલ, ક્યાંક છાયો
દુર્વાથી, બેઉ ગમ વાડ થકી દબાયો,
ઝીલાય તેમ ઝીલતો સહુ સૃષ્ટિ રંગ.
લાગી'તી વેલતણી નીલમવર્ણ ઝૂલ,
કંકાસિની પણ પ્રસૂન વડે પ્રફુલ્લ.

પાણી ભરેલ કંઈ ખેતરમાં જવારા
તેજસ્વી અંગ પર શૈશવની કુમાશે
સોહંત, ઊંચી ધરણી પર ત્યાં જ પાસે
ડૂંડે કુણાં હસતી બાજરી ચિત્તહારા;
ઊડે હુલાસમય ખંજન, કીર, લેલાં,
ટહૌકે કદી નીરવતામહીં મોર ઘેલા.

ત્યાં પંકમાંહિ મહિષીધણ સુસ્ત બેઠું
દાદૂર જેની પીઠપે રમતાં નિરાંતે.
ને સ્વર્ણને ફૂલ શું બાવળ હોય આ તે ?
મેં કંટકે વિરલ બંધુર રૂપ દીઠું !
વૈશાખનો ગુલમહોર ઘડી ભુલાય
ત્યાં શી વસંત રત શાલ્મલીની સ્પૃહાય !

ઊંડાણને ગહન વ્યોમતણાં ઝીલંત
નાનું તળાવ નિજમાં પરિતૃપ્ત પદ્મ,
ને શંભુનું સદન ત્યાં યુગથી અનંત
અશ્વત્થની નજીક સોહત ધ્યાનમગ્ન.
એનું કશું શિખર-શીર્ષ સલીલ-શ્યામ !
જેની લટોની મહિં જાહ્નવીનો વિરામ.

ખીલેલ પ્રાંગણમહીં ફૂલ ધતુરાનાં,
પીળાં કરેણ પણ, ભીતર બિલ્વપુંજે,
છાયેલ લિંગ જલધારથી સિક્ત, છાનાં
તેજે ત્યહીં તિમિર ઘુમ્મટનાં ઝળુંબે.
ઘંટારવે યદપિ ના રણકાર કીધો,
ને તો ય રે અમલ ગુંજનનો શું પીધો !

ટેકો દઈ ઋષભ-નંદિ-ની પાસે બેસું :
કેવી હવા હલમલે મુજ પદ્મ-રોમે !
હું માનસી જલ હિમોજ્જવલ શ્વેત પેખું
ને ચંદ્રમૌલિ તણી કૌમુદી નીલ વ્યોમે.
કૈલાસના પુનિત દર્શન.... ધન્ય પર્વ;
ના સ્વપ્ન જાગૃતિ, તુરીય ને, તો ય સર્વ.


0 comments


Leave comment